móc treo

Một số biện pháp xây dựng hợp lý thực đơn cho trẻ ở trường mầm non

Thứ sáu - 06/05/2016 15:35

Như chúng ta đã biết nhu cầu dinh dưỡng hằng ngày của trẻ hết sức quan trọng nhưng trái lại trẻ không thể ăn một lượng thức ăn lớn. Do vậy trong bữa ăn của trẻ ta phải tổ chức và tính toán làm sao để đáp ứng đầy đủ một số yêu cầu sau đây:

      + Đảm bảo đủ lượng calo

      + Cân đối các chất P (protêin ) – L ( Lipid) – G ( Glucid) .

      + Thực đơn đa dạng phong phú, dùng nhiều loại thực phẩm .

      + Thực đơn theo mùa, phù hợp với nguồn thực phẩm ở tại địa phương.

      + Đảm bảo chế độ tài chính.

      + Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm

    Muốn xây dựng thực đơn cho trẻ ta phải bám sát vào các yêu cầu trên, các yêu cầu đó luôn là tổng thể thống nhất trong mỗi thực đơn. Sau đây tôi đưa ra một số kinh nhgiệm xây dựng thực đơn theo từng yếu tố cụ thể :

 

 

1. Đảm bảo đủ lượng calo :

     - Năng lượng được cung cấp từ các chất đạm (P), bột đường (G) và chất béo (L). G có nhiều ở trong các loại ngũ cốc và đường . L có nhiều trong dầu mỡ và các loại hạt có tinh dầu. Khi xây dựng thực đơn ta nên chú ý kết hợp giữa các loại thực phẩm nhiều chất dinh dưỡng và thực phẩm ít chất dinh dưỡng với nhau để đảm bảo lượng calo cần thiết cho trẻ một ngày.

   + Ví dụ : Bữa chính sáng :

                                  Thịt gà rim gừng

                                  Su su, cà rốt xào thịt bò                                 

                                 Canh rau cải cúc nấu tôm

                  Bữa chính chiều :     

                                  Xôi đỗ xanh + Ruốc

  -Với thực đơn này chất dinh dưỡng trong thịt gà là rất thấp cho nên ta phải kết hợp với món rau sào thịt bò và canh rau cải cúc nấu tôm vì thịt bò và tôm có chất dinh dưỡng cao để tỷ lệ các chất dinh dưỡng trong khẩu phần ngày hôm đó cân đối hợp lý và đảm bảo đủ năng lượng Kclo cho trẻ trên ngày để trẻ hoạt động.

2. Cân đối tỷ lệ giữa các chất :  P  -  L   -  G

   -  Protein hết sức cần thiết cho sự phát triển trí tuệ của trẻ là nguyên liệu chủ yếu để xây dựng lên các tố chất trong cơ thể trẻ mầm non. Protein có nhiều trong thịt, cá, trứng, sữa, đậu, lạc, vừng .

  -  Lipid là nguồn cung cấp năng lượng, những loại thức ăn giầu Lipid gồm dầu ăn, mỡ lợn, một số loại thịt cá và một số loại hạt quả có nhiều tinh dầu như đỗ, lạc, vừng...

  -  Glucid cung cấp lượng tinh bột đường chủ yếu trong cơ thể Glucid có

nhiều trong gạo, bột mỳ, miến, đường, đậu …

  - Vì vậy trong bữa ăn của trẻ hàng ngày ta cần phải đảm bảo đầy đủ các loại thực phẩm . Qua đó ta cần phải tính toán làm sao để cân đối giữa các chất : P – L - G theo tỷ  lệ thích hợp của trẻ mẫu giáo là: 12 – 15%; 20 – 30%; 55 – 68% và cần cân đối lượng đạm động vật và đạm thực vật phải đạt tỷ lệ 50/50%. Lượng Lipid cũng cần cân đối động vật và thực vật là 50/50%. Còn đối với trẻ nhà trẻ thì tỷ lệ các chất P – L – G là 12 – 15%; 35 – 40%; 45 – 53%. Muốn cân đối được tỷ lệ các chất ta cần phải chú ý đến những đặc điểm sau đây :

   + Đạm có nguồn gốc từ động vật rất nhiều nhưng giá thành lại đắt, ngược lại đạm có nguồn gốc từ thực vật lại rất rẻ. Tiền ăn của các cháu đóng hàng ngày thì hạn chế, vì vậy phải biết kết hợp giữa đạm cung cấp từ thịt, cá, trứng với đạm cung cấp từ đậu, lạc,vừng. Qua đó kết hợp với các loại canh rau có độ đạm tương đối  cao như rau ngót, rau muống, giá đỗ.

  + Muốn đảm bảo được lượng Lipid trong mỗi bữa ăn của trẻ có thể chế biến thành các món rán, xào. Để đảm bảo được lượng Glucid cho trẻ và cân đối giữa hai bữa chính và bữa phụ trong ngày, bữa chính sáng trẻ ăn cơm, bữa phụ chiều có thể chế biến một số món ăn từ gạo nếp, mỳ, chè các loại. Đặc biệt cần chú ý trong cả hai bữa ăn của trẻ đều phải có chất đạm động vật ví dụ bữa chính chiều phải là bún nấu thịt, nếu là bánh rán thì phải là bánh rán nhân mặn.

3. Thực đơn đa dạng phong phú , dùng nhiều loại thực phẩm :

 - Tất cả các chất dinh dưỡng đều hết sức cần thiết cho cơ thể trẻ ở lứa tuổi mầm non vì thế trong mỗi bữa ăn hàng ngày của trẻ ta phải kết hợp nhiều loại thực phẩm. Mỗi loại thực phẩm lại cung cấp một số chất nhất định,

 

cách tốt nhất để trẻ ăn đủ chất là phải đan xen thêm nhiều loại thực phẩm trong bữa ăn, có như vậy thực đơn mới phong phú đa dạng.

  Ví dụ : Thực phẩm từ đậu phụ có thể chế biến thành đậu rán sốt cà chua, đậu nhồi thịt, trứng hấp thịt đậu phụ …

    - Thực phầm từ cua đồng ngoài nấu canh riêu cua có thể kết hợp rau mùng tơi, rau đay, mướp, rau dền, rau rút, rau muống, khoai sọ, rau ngót … chất nọ bổ sung cho chất kia làm cho giá trị dinh dưỡng của ba chất tăng lên rất nhiều

    - Để tăng thêm phần hấp dẫn của món ăn trên cùng một loại thực phẩm ta có thể kết hợp hợp với một số gia dảm khác tạo ra nhiều món ăn khác nhau  nên tránh các loại gia dảm cay, nóng .

4. Thực đơn theo mùa :

    - Ở lứa tuổi mầm non đòi hỏi nhu cầu dinh dưỡng và năng lượng cũng vô cùng quan trọng, vì thế khi chế biến các món ăn cũng phải đặc biệt quan tâm về khẩu vị và trạng thái của thức ăn.

    - Khi xây dựng thực đơn phải chú ý đến các món ăn của trẻ nhất là khâu chế biến như băm nhỏ, thái nhỏ, nấu phải nhừ, mềm kể cả rau.   

 - Ăn uống còn phụ thuộc vào điều kiện khí hậu theo từng mùa. Như mùa hè nóng bức nhu cầu về các món có nhiều nước tăng lên và những món canh chua, canh cua … trẻ rất thích ăn. Còn về mùa đông thời tiết lạnh ta có thể sử dụng các món sào, rán thuộc các món ăn hầm nhừ ăn nhiều hơn.

Còn về thực phẩm các loại rau quả ta nên dùng mùa nào thức đó không cần thiết phải sử dụng thực phẩm trái mùa.

5. Đảm bảo chế độ tài chính :

  -  Với mức tiền thu 10.000 đ / ngày / trẻ, để xây dựng được thực đơn đầy

 

đủ năng lượng và dinh dưỡng lại đảm bảo lượng calo và đạt tỷ lệ các chất đòi hỏi cô nuôi phải tính toán theo khả năng tài chính hiện có. Để đảm bảo bữa ăn được phong phú đa dạng thực đơn ngày nào cũng phải có thịt hoặc cá, trứng, tôm và canh rau, quả chín... ta phải biết phối hợp thực phẩm đắt với thực phẩm rẻ.

   - Nguyên tắc này rất quan trọng mà số tiền cho mỗi xuất ăn lại có hạn nhờ có nó mà trong mỗi bữa ăn hàng ngày của trẻ, trẻ vẫn được ăn đầy đủ các loại thực phẩm trong bữa ăn đảm bảo đầy đủ các chất dinh dưỡng.

6. Vệ sinh an toàn thực phẩm:

    Để trẻ khoẻ mạnh cần có chế độ ăn hợp lý, đủ chất, đủ lượng và những bữa ăn ngon miệng, hết xuất, bên cạnh đó khâu vệ sinh an toàn thực phẩm được đặt lên hàng đầu. Từ việc mua bán, tiếp nhận, bảo quản và chế biến thực phẩm đều do các cô nuôi trực tiếp đảm nhận. Nhà trường đã ký hợp đồng mua bán lâu dài với những cơ sở đáng tin cậy. Mỗi ngày đều phải lưu mẫu thức ăn đầy đủ từ bữa chính cho đến bữa phụ và cả bữa xế.

    Cô nuôi có sổ sách ghi chép tỷ mỷ khi mua bán tiếp nhận thực phẩm và có ban thanh tra, ban giám hiệu nhà trường hoặc lớp trực tuần giám sát.

    Cô nuôi có đủ trang phục, đồ dùng dụng cụ nhà bếp đầy đủ, thực hiện đúng theo bếp ăn một chiều.

    7. Tự nghiên cứu học tập tham khảo tài liệu để tìm ra nhiều món ăn mới lạ hấp dẫn đảm bảo dinh dưỡng để thay đổi thực đơn cho trẻ thường xuyên.

   Bản thân tôi là một giáo viên mầm non, theo sự phân công điều động của ban giám hiệu nhà trường tôi được phân công làm công tác cô nuôi với công việc này bản thân chưa có kinh nghiệm, chưa có nhiều kiến thức nên tôi đã phải học hỏi rất nhiều từ những lớp tập huấn do phòng tổ chức rồi đến học hỏi ở các trường bạn, tìm hiểu qua tài liệu do phòng cung cấp và mua thêm sách dậy về cách chế biến các món ăn cho trẻ dưới 6 tuổi và rồi vận dụng vào tình hình thực tế của nhà trường để đưa ra những biện pháp tốt nhất, chế biến được những món ăn hấp dẫn đối với trẻ đồng thời phải đảm bảo đủ các chất dinh dưỡng cung cấp cho trẻ hoạt động. Đó là cơ sở để tôi xây dựng được những thực đơn hợp lý áp dụng vào trường mầm non Na Mao nơi mà hiện nay tôi đang công tác.

Tác giả bài viết: Trần Thị Trinh

Tổng số điểm của bài viết là: 1 trong 1 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn